واکنش به پویش «پویا بدون تبلیغات»: پویا همچنان با تبلیغات!!/ درآمدزایی صداوسیما مهم تر از کودکان ایران

یه گزارش تبلیغات نیوز، لاله اصغرزاده طی یادداشتی با عنوان «تاثیر تبلیغدات بر کودکان» در روزنامه اصفهان زیبا با بیان این مطلب نوشت: «امضاکنندگان این کمپین از صدا و سیما خواهش می‌کنیم برای حفظ آرامش کودک و عدم گرایش مخاطب این شبکه به تجملات و عدم تحمیل فشار به خانواده ها، از پخش آگهی های بازرگانی در این شبکه تجدید نظر کرده و این روند را متوقف کند.» خواسته ای که اتفاقا محمد سرشار، مدیر شبکه کودک هم نیز به آن واکنش داد؛ آنجا که در گفت و گو با رسانه ها گفت: «آگهی‌های تبلیغاتی تلویزیون در دستان مدیران شبکه‌ها نیست و اگر کوچک‌ترین دخل و تصرفی در آن‌ شود، مدیران شبکه جریمه می‌شوند.»

او از مردم خواست از نمایندگان مجلس بخواهند قانونی تصویب کنند تا شبکه به دلیل عدم بودجه مجبور به پخش تبلیغات نشود. البته این درحالی است که مدیرکل روابط عمومی‌سازمان صداوسیما  آب پاکی را روی دست همه افرادی ریخت که خواهان توقف آگهی ها از شبکه پویا هستند و گفت: «پخش تبلیغات در شبکه پویا به حداقل رسیده و در صورت تامین منابع مالی به صورت کامل حذف خواهد شد.»

با این حال، آگهی های تلویزیونی همچنان از شبکه پویا پخش می‌شود، چرا که نه صاحبان این آگهی ها و نه مدیران سیما، هیچ کدامشان حاضر نیستند از سود گزاف حاصل از تبلیغات تلویزیونی چشم پوشی کنند؛ حتی به قیمت تاثیر سویی که این آگهی ها می‌تواند بر روح و روان و همچنین امر تربیت کودکان مختلف بگذارد؛ به همین دلیل هم هست که در بسیاری از کشورها آگهی‌های تلویزیونی در ساعاتی پخش می‌شوند که کودکان قادر به تماشای آن نباشند؛ ساعاتی مثل اوایل صبح یا اواخر شب.

نکته دیگری که بسیاری از مدیران تلویزیونی در این کشورها مورد توجه قرار می‌دهند، عدم استفاده ابزاری از کودکان در همین آگهی های تلویزیونی است؛ موضوعی که اتفاقا مطلوب بسیاری از مدیران صدا و سیما و البته سازندگان تیزرهای تبلیغاتی و آگهی‌های تلویزیونی در ایران است؛ به گونه ای که آنها برای جذاب‌تر کردن و برانگیختن احساسات جامعه، به وفور از کودکان در سنین مختلف استفاده می‌کنند و از آنها می‌خواهند با شیرین زبانی‌ها و حرکات دلنشینشان، باعث فروش بیشتر کالای مورد نظرشان شوند؛ غافل از اینکه این کار نیز نوعی از کودک آزاری به شمار می‌آید و تاثیرات نامطلوبی برای کودکان به همراه دارد.

از سوی دیگر، پخش مداوم آگهی‌های تلویزیونی از شبکه پویا و البته سایر شبکه‌ها که کودکان خواسته یا ناخواسته به تماشای آنها می‌نشینند، باعث تمایل به مصرف گرایی در آنها می‌شود. مسلما همه ما می‌دانیم کودکان در سنینی به سر می‌برند که توانایی تفکیک خوب از بد را ندارند و نمی‌توانند در این باره تصمیم گیری درست و به جایی انجام دهند؛ بنابراین زمانی که در معرض انواع و اقسام آگهی های رنگارنگ قرار می‌گیرد که به طور مستمر به آنها القا می‌شود فلان کالا بهترین است و همتایی برای آن وجود ندارد یا اگر می‌خواهی خاص و متفاوت باشی باید از فلان کالایی که ما درباره اش با تو سخن می‌گوییم استفاده کنی، دیگر راه انتخابی برای خودش نمی‌بیند و پایش را در یک کفش می‌کند که حتما باید آن کالا برایش فراهم شود؛ مسئله ای که اتفاقا باعث اعتراض بسیاری از خانواده ها شد و آنها را مجبور کرد پویشی برای نه به آگهی های تلویزیونی شبکه کودک راه بیندازند؛ چرا که از نظر آنها شرایط اقتصادی به گونه‌ای است که برخی از آنها نمی‌توانند کالاها و اجناسی راکه از سیما پخش می‌شود، برای کودکان خود فراهم کنند و این موضوع هم باعث تشویش و درگیری ذهن کودکشان می‌شود؛ چون آنها مدام خودشان را با خانواده ها یا کودکانی مقایسه می‌کنند که از چنین کالاهای لوکس و لاکچری استفاده می‌کنند و به این ترتیب مخاطبان که از نوع مخاطبان منفعل هستند و قدرت تفکر و درک ندارد، نوعی از تبعیض را احساس می‌کنند.

در این خصوص نتایج تحقیقی تحت عنوان «بررسی نقش تبلیغات تلویزیونی بر ادراک و نگرش کودکان از مواد غذایی» نوشته مریم بازوبند، نشان می‌دهد: «خرید اجناس تبلیغاتی توسط کودکان ممکن است تحت تاثیر عوامل زیادی مانند: میزان آشنایی با مواد غذایی، سن کودکان، سلیقه، انتظارات از محصول، ظاهر تبلیغات و… قرار گیرد. بنابراین صاحبان آگهی باید به تهیه تبلیغات برتر نسبت به رقبا بپردازند و اصل صداقت را رعایت کنند تا اعتماد کودکان را به خود جلب کنند. مطابق مطالعات و مبانی نظری درباره تبلیغات برای کودکان، تبلیغات بر الگوهای رفتاری و نگرشی کودکان تاثیر می‌گذارد.»

بنابراین و با یک نتیجه کلی باید گفت وظیفه صدا و سیما و همچنین مسئولیتی که در قبال کودکان دارد، ایجاب می‌کند با تغییر نگرش و سیاست ها اقدام به حذف آگهی‌های تلویزیونی حداقل از شبکه پویا کند یا اینکه ساعات پخش آنها را تغییر دهد.